1 and 0

Bulut çözümler popülerliğini arttırmaya devam ediyor. Sanal masaüstü ortamları da (VDI – Virtual Desktop Infrastructure) bir bulut çözümü olarak (DaaS – Desktop as a Service) gittikçe yaygınlaşıyor.

Peki popüler olan veya gittikçe yaygınlaşan her teknolojiye yatırım yapılmalıdır? VDI geçici bir heves olabilir mi?

Sanal Masaüstü

Sanal masaüstünden kastım şu: Son kullanıcının bildiğimiz anlamda bir bilgisayarı (geleneksek PC’si) olmayacak. Onun yerine monitörünü açtığında veri merkezindeki ortamına bağlanacak (Küçük bir cihaz bu yeteneği sağlayacak). İşletim sistemi ve üzerinde çalışan uygulamalar veri merkezinde olacak.

Gartner ne diyor?

Gartnerın araştırmaları VDI’ın geleceğini tahmin etmemize yardımcı oluyor. Şöyle ki:

• Mevzut PC’lerin %15‘i, 2014‘e kadar VDI çözümleri ile yer değişecek.
• 2009 yılında 1,3 milyar dolar olan pazar boyutu 2013‘de 65 milyar dolara çıkacak.
• 2013 yılında VDI pazarı, PC pazarının %40‘ına eşit olacak.

Açıkcası bu veriler çok net bir vizyon sağlamıyor. Gartner’ın 2011‘de güncellenen “Hype Cycle” grafiği daha iyi bilgi veriyor. Grafiği burada yayınlayamıyorum ancak şunu belirteyim; VDI şu anda “hayal kırıklığı” evresinde ve 2 yıl içinde verimlilik düzlüğüne çıkacak.

Toplam Sahip Olma Maliyeti (TCO)

Toplam sahip olma maliyetini hangi firma hesaplarsa ona göre sonuç değişiyor. Microsoft‘un hesabına göre VDI yatırımı anlamsız. Ama Citrix‘in hesabına bakarsınız çok kârlı bir yatırım olur. O yüzden genel ağ (internet) üzerinden ulaşılabilen TCO hesaplarına fazla güvenemiyoruz. Eğer bir danışmanlık firması firmanıza özel TCO çalışması yaparsa işte bu çalışma en faydalısı olacaktır.

• Microsoft’un TCO raporu
• Microsoft’un VDI için lisanslama yöntemi

Avantajlar ve Dezavantajlar

Tahminleri ve taraflı TCO hesaplarını bir kenara bırakalım ve VDI’ın potansiyelini kendimiz belirlemeye çalışalım. Bu amaçla geleneksel PC’lere göre avantajlarını ve dezavantajlarını net bir şekilde ifade edeceğim.

Avantajları:

• Daha düşük donanım maliyeti
• Enerjinin daha verimli kullanılması
• Destek hizmetlerinin kolaylaşması
• Yıllık bakım masraflarının (OPEX) düşüklüğü

Dezavantajları:

• Yüksek ilk yatırım maliyeti (CAPEX)
• Yüksek lisans maliyetleri (Microsoft lisansları)

Sonuç olarak; bence yatırım yapmaya değer.

Not: VDI (Virtual Desktop Infrastructure) olarak ifade edilen alt yapı bazı yerlerde HVD (Hosted Virtual Desktop) olarak da geçebilir. İkisi aynı ortamı ifade ediyor.

Veri Merkezleri ile ilgili olarak Dünya çapında otorite olan Uptime Instute bu endüstri hakkında değerli çalışmalar yayınlıyor. Bu senenin endüstri araştırması da bunlardan birisi.

Araştırma; 525 veri merkezindeki 1000 kadar çalışandan elde edilen verilerle yapıldı.Vizyon, kapasite, enerji verimliliği, yaklaşımlar vb. konularda önemli sonuçlar içeriyor.

Eğer kıyısından köşesinden de olsa veri merkezleri ile ilgileniyorsanız bu araştırma sonuçları sizin için çok değerli olacaktır.

Veri Merkezleri Yenileniyor

Katılımcıların %60‘ı, veri merkezini 2013′e kadar sıfırdan bir veri merkezi yapacağını veya mevcut olanı iyileştireceğini söylüyor.

Sanallaştırma Ön Planda

Güç tüketimini azaltmaya yönelik stratejiler arasında en popüleri sanallaştırma. Tabii ki bunda maliyetin düşmesi gibi başka etkenler de var.

Enerji Verimliliği Artıyor

Veri merkezlerinin %24‘ünün PUE (Power Usage Effectiveness) değeri 1.6 ile 1.79 arasında. Dünya ortalaması ise 1.9.

Taşınabilir Veri Merkezlerine İlgi Az

Tüm veri merkezlerinin yalnızca %9′u taşınabilir şekildeki (container) veri merkezine sahip.

Devamı

Araştırma sonucunun tamamını aşağıda bulabilirsiniz.

Yeni bir veri merkezi yaparken dikkat edilmesi gerekenler arasında; elektrik altyapılarına uzaklık ve yedeklik, deprem riski, ulaşım hatlarına uzaklık vb. kriterler sayılabilir.

Bu kriterler arasında doğal ve yapay yapılara/yerleşimlere uzaklıklar da önemlidir. Aşağıdaki yansı bu konuda özet bir bilgi veriyor.

Veri merkezi hizmeti sağlayan firmaların sundukları Sunucu Barındırma ürünü hakkında özet bir sunum ekliyorum. Firmaların özellikle de Pazarlama, Satış birimleri için faydalı olacaktır.

Eğer aşağıdaki gibi bir yerde çalışıyorsanız yazıda bahsedeceğim olgunluk modeli (maturity model) size hitap ediyor demektir:

• BT’ye odaklanmış bir şirkette
• Farklı sektörde faaliyet gösteren bir şirketin BT biriminde

Gartner tarafından BT sistemlerinin, süreçlerinin, personelinin gelişimi için bir yol haritası sunuluyor. Bu yol haritasında 5 aşama var:

1. Farkında olma (Awareness)
2. Kendini adamış (Committed)
3. Tanımlı, hazır (Proactive)
4. Hizmet odaklı (Service-Aligned)
5. İş Ortağı (Business Partner)

Aşamaların içerdiği iyileştirmeler aşağıdaki şekilde yer almaktadır.

Gelişim sürecine etki eden faktörler:

• Yönetici seviyesinde farkındalık ve istek
• Kararlılık ve sabır
• Gelişime açık olmak
• Finansman

Şirket gelişim sürecindeki yerini testpit ederken aşağıdaki alanlarda puanlama yapabilir. Örneğin şirketteki mevcut teknoloji bu aşamalardan hangisini karşılayabiliyor? Ya da uygulanan süreçler hangi aşamada olduğunu gösteriyor?

Read the rest of this entry »